Reinier adviseert nationale en internationale bedrijven
reinier.russell@russell.nl +31 20 301 55 55Bij franchising heeft met name de franchisegever een sterke positie. Zo bepaalt hij onder meer de franchiseformule, de (prijs van de) producten en heeft hij het overzicht van de resultaten van alle franchisenemers. Hoe blijven de verhoudingen tussen partijen gezond? Wat mogen franchisenemers en franchisegever van elkaar verwachten?

Om meer evenwicht te brengen in de relatie van de franchisegever en franchisenemers heeft de franchisebranche de Nederlandse Franchise Code (‘NFC’) opgesteld. De NFC geeft richtlijnen voor de periode voorafgaand aan, tijdens en na beëindiging van een franchiserelatie. Aanleiding hiervoor is de negatieve berichtgeving over de vele rechtszaken tussen franchisegevers en franchisenemers. Deze gingen over onder meer te positieve exploitatieprognoses en te hoge inkooptarieven die een aantal franchisegevers hanteerden. De code sluit aan bij de Europese Erecode Inzake Franchising.
De gedragscode is niet bindend, maar dient vrijwillig worden toegepast door franchisegevers en franchisenemers. Dit kan bijvoorbeeld door de NFC in een franchiseovereenkomst van toepassing te verklaren. Per 1 januari 2021 is de Wet franchise van kracht geworden. In tegenstelling tot de Nederlandse Franchise Code is deze wet wel bindend.
De belangrijkste onderdelen van de code zijn:
Franchisegevers en franchisenemers hebben ieder hun eigen rechten en plichten. Zo dient een franchisegever te zorgen voor de commerciële, operationele en logistieke invulling van de franchiseformule. Daarbij mag hij de franchisenemer alleen verplichtingen opleggen die verband houden met de franchiseformule. De franchisenemer dient de reputatie van de formule te waarborgen en de franchisegever op verzoek inzage te geven in de bedrijfsadministratie. Ook moet de franchisenemer meewerken aan het updaten van de franchiseformule.
In de franchiserelatie gaat het collectieve belang van de franchiseformule in beginsel boven het individuele belang van een franchisenemer. Om goede verhoudingen tussen partijen te houden dient er een overlegstructuur te zijn. Hierbij moeten ook de belangen van de franchisenemers tot hun recht kunnen komen. Franchisenemers dienen in ieder geval een instemmingsrecht te hebben bij onderwerpen die inhoudelijk van invloed zijn op de bedrijfsvoering van alle franchisenemers. Ook voor andere onderwerpen kunnen partijen een advies- of instemmingsrecht afspreken.
Daarnaast regelt de NFC zaken als werving en selectie van franchisenemers. In het bijzonder benoemt de code welke informatie de franchisegever moet verstrekken aan (potentiële) franchisenemers, zoals:
De franchiseovereenkomst moet helder de rechten en plichten van franchisenemers en de franchisegever verwoorden. Dit geldt met name voor de vergoedingen die de franchisegever hanteert. De rechten van de franchisegever mogen daarnaast niet verder strekken dan nodig is om (met name) de intellectuele eigendom te beschermen.
De NFC introduceert een geschillencommissie die geschillen over zowel de wet, de franchiseovereenkomst als de NFC kan beslechten. Deze geschillencommissie moet nog worden opgericht.
Ook de NFC werkt op basis van het – voor gedragscodes welbekende – ‘pas toe of leg uit’-principe. Afwijken van de NFC is dan ook mogelijk, mits dit gemotiveerd wordt gemeld.
De huidige code is de tweede versie nadat een eerder concept veel kritiek had gekregen. Al bij de presentatie van de NFC bleek dat nog niet de gehele branche deze accepteert. Vooral franchisegevers hebben terughoudend gereageerd op de verplichtingen die de code hen oplegt, zoals het ‘pas toe of leg uit’-principe. Daarnaast blijft de NFC op onderdelen algemeen en laat zij veel ruimte voor interpretatie. Zo wordt bijvoorbeeld over webwinkels alleen vastgelegd dat hierover tussen franchisegever en franchisenemer afspraken dienen te worden gemaakt.
Heeft u vragen wat de Nederlandse Franchise Code voor uw franchiseovereenkomst betekent of voor uw relatie met franchisenemers of de franchisegever? Dan kunt u contact opnemen met ons:
Per 1 januari 2026 wijzigt de Wet ter voorkoming van witwassen en financieren van terrorisme (“Wwft”). Dan worden contante betalingen van EUR 3.000 of meer verboden. Wat betekent dit voor de retailsector en de kunsthandel?
Wanneer is sprake van persoonlijke aansprakelijkheid van een bestuurder? Wat kan een bestuurder doen om deze te voorkomen?
Geregeld is aan een franchiseovereenkomst ook een huurovereenkomst voor bedrijfsruimte gekoppeld. Wat gebeurt er als franchisegever en franchisenemer een conflict krijgen? Blijft de huurovereenkomst overeind bij problemen in de franchise?
Het besturen van een non-profitorganisatie vraagt niet alleen om idealisme en inzet, maar ook om verstandig omgaan met de juridische mogelijkheden en risico’s. Dat maakt het goede doel toekomstbestendig. Wat zijn belangrijke onderwerpen die goed geregeld moeten worden?
Bijna alle bedrijven maken inmiddels gebruik van een of andere vorm van AI. Dat betekent dat ze te maken kunnen krijgen met de verboden en regelingen uit de Europese AI Act. Hoe zorgt u dat u voldoet aan deze regels?
De nieuwe Wet toelating terbeschikkingstelling van arbeidskrachten (Wtta) stelt strengere eisen aan uitzendbureaus, payrollbedrijven en detacheerders. Maar ook voor bedrijven die van hun diensten gebruik maken heeft de Wtta grote gevolgen. Wat betekent dit voor hun personeelsbeleid en administratie?