Earn-out bij overname: de positie van de voormalige DGA

Een earn-out bij een bedrijfsovername biedt kansen en risico’s. De voormalige directeur-grootaandeelhouder (DGA) blijft betrokken bij de onderneming en een deel van de koopprijs blijft afhankelijk van toekomstige prestaties. Welke aspecten zijn hierbij van belang?

Bij de overname van een bedrijf kan het verstandig zijn dat de voormalige directeur-grootaandeelhouder (DGA) na de koop aanblijft als bestuurder. Allereerst is het aanblijven van de voormalige DGA belangrijk voor de continuïteit van de onderneming. Deze kent namelijk de onderneming als geen ander. Het behouden van de kennis die de DGA heeft over de klanten, leveranciers en interne processen kan cruciaal zijn voor een succesvolle voortzetting. Voor de koper is dit waardevol omdat het de kans op groei van het bedrijf vergroot. Dit aanblijven wordt in de praktijk vaak gekoppeld aan een earn-out.

Wat is een earn-out?

Een earn-out is een afspraak waarbij een deel van de koopprijs bij een overname afhankelijk wordt gemaakt van de (toekomstige) prestaties van het bedrijf. Het nog niet betaalde deel wordt dan pas betaald als de onderneming de verwachte resultaten behaalt. Hierbij is het van belang dat concrete afspraken worden gemaakt over de doelstellingen. Veelgebruikte parameters zijn omzet, EBITDA (winst vóór rente, belasting, afschrijvingen en amortisatie) of klantenbehoud. De earn-outperiode, waarin deze doelen behaald moeten worden, duurt meestal één tot meerdere jaren, afhankelijk van de afspraken.

Voordelen van een earn-out

Voordelen voor de koper

• Risicobeheersing: De koper betaalt een deel van de koopprijs pas als de onderneming de gestelde prestatiedoelen behaalt. Dit beperkt het risico dat de koper te veel betaalt voor een onderneming die niet aan de verwachtingen voldoet.
• Flexibiliteit in financiering: Bij een earn-out wordt een deel van de koopprijs uitgesteld. De koper heeft dan minder beschikbaar kapitaal nodig en hoeft daardoor minder te financieren om de koop te bewerkstelligen.
• Expertise van de verkoper: De verkoper wordt bij een earn-out gestimuleerd om zich in te zetten om de afgesproken bedrijfsdoelstellingen te behalen, omdat een deel van de koopprijs afhankelijk is van zijn prestatie.

Voordelen voor de verkoper

• Kans op hogere verkoopprijs: Een van de belangrijkste voordelen van de earn-out voor de verkoper is de mogelijkheid om een hogere verkoopprijs te ontvangen bij de verkoop van het bedrijf. Omdat een deel van de koopprijs afhankelijk is van de prestatie van de onderneming, kan de verkoper profiteren van een groei in de winst tijdens de earn-outperiode.
• Flexibiliteit in onderhandelingen: Als de koper en verkoper oneens zijn over de waarde van het bedrijf, kan de verkoper de earn-out gebruiken om toch een gegarandeerd bedrag te krijgen voor de verkoop zonder dat de onderhandelingen stuklopen. Als het bedrijf tijdens de earn-out goed presteert, kan de verkoper het gevraagde verkoopbedrag alsnog ontvangen.
• Betrokkenheid bij het bedrijf: Een earn-out geeft de verkoper de mogelijkheid om een actieve rol in het bedrijf te blijven spelen. Dit stelt de verkoper in staat om invloed uit te oefenen op de strategische koers van het bedrijf.

Enkele aandachtspunten

Botsende belangen bij de earn-out

Het accepteren van de earn-out impliceert dat de voormalige DGA (die nu bestuurder is) vertrouwen heeft dat de afgesproken doelstellingen haalbaar zijn. De valkuil is echter dat deze persoon een dubbele pet krijgt: enerzijds als bestuurder die het vennootschapsbelang moet dienen, anderzijds als de verkoper die een financieel belang heeft bij het behalen van de earn-outdoelen.

Onenigheid over doelen

Een ander knelpunt treedt op als er onenigheid bestaat over de earn-outdoelen. Als deze afspraken niet meetbaar en concreet in de overeenkomst zijn vastgelegd kunnen er geschillen ontstaan over of de doelen zijn behaald. Belangrijk hierbij is om specifieke afspraken te maken over onder andere de gestelde doelen, de duur van de earn-outperiode, de wijze van controle en de wijze van geschillenbeslechting.

Meningsverschillen over taken

Nog een struikelblok bij een earn-out kan zijn dat koper en verkoper meningsverschillen kunnen krijgen over hoe het bedrijf bestuurd dient te worden. De verkoper zal zich voornamelijk richten op het snel behalen van de earn-outdoelen, terwijl de koper juist een langetermijnvisie kan hebben. Duidelijke afspraken over taken en verantwoordelijkheden zijn daarom cruciaal.

Advocaat ondernemingsrecht en contracten

Wilt u weten hoe u afspraken over een earn-out zo kunt vastleggen dat de risico’s beperkt blijven? Neem dan contact met ons op. Wij denken graag met u mee en helpen u risico’s te vermijden.