Transitievergoeding bij vermindering werktijd?

Omdat bij deeltijdontslag de arbeidsovereenkomst niet volledig beëindigd wordt, werd gedacht dat in dat geval de transitievergoeding niet verschuldigd zou zijn. De Hoge Raad heeft beslist dat deze vergoeding ook bij deeltijdontslag betaald moet worden. Het ontslag moet dan wel substantieel (meer dan 20% van de werktijd), structureel en door de omstandigheden gedwongen zijn. Op welke wijze de arbeidstijd verminderd wordt is niet van belang voor het recht op de vergoeding.

Wanneer het dienstverband van een werknemer opgezegd wordt, heeft deze recht op een transitievergoeding. Maar heeft een werknemer ook recht op deze vergoeding als hij instemt met een gedeeltelijk einde, bijvoorbeeld omdat hij door ziekte minder moet werken? In de wet is hierover niets geregeld, maar een recente uitspraak van de Hoge Raad heeft hier duidelijkheid in gebracht.

Vermindering werktijd

De wet kent niet de mogelijkheid van deeltijdontslag. Toch zijn er enkele situaties waarin vermindering van de werktijd van de werknemer mogelijk is:

• Ontslag om bedrijfseconomische redenen. UWV kan deeltijdontslag toestaan indien de bedrijfsvoering dit vereist. Een klassiek voorbeeld zijn de twee monteurs die nodig zijn om een zonwering te kunnen monteren.
• Gedeeltelijke arbeidsongeschiktheid. UWV zal hiervoor geen toestemming verlenen omdat de werknemer nog gedeeltelijk arbeidsgeschikt is. Daarom zullen werkgever en werknemer zelf nieuwe afspraken moeten vastleggen.
• Wijziging van de arbeidsovereenkomst. Partijen zijn immers vrij om nieuwe afspraken te maken.
• Eenzijdig wijzigingsbeding. De werkgever zal dan echter duidelijk dienen te maken vanwege welk belang de wijziging noodzakelijk is en ook de aangeboden gewijzigde arbeidsovereenkomst zal moeten voldoen aan de eisen van redelijkheid en billijkheid. Bovendien mag dat belang niet bedrijfseconomisch zijn, aangezien dan toestemming van UWV nodig is.

Transitievergoeding

Heeft de werknemer die een deel van zijn werktijd kwijtraakt, recht op een transitievergoeding? Het dienstverband wordt immers niet volledig beëindigd. Aan de andere kant wordt de hoogte van de vergoeding berekend op basis van de omvang van het dienstverband ten tijde van het ontslag. Dat betekent dat wanneer op een deeltijdontslag een volledig ontslag volgt de transitievergoeding alleen over het overblijvende deel van de uren zou moeten worden betaald. Dat acht de Hoge Raad niet wenselijk, dus heeft hij uitgesproken dat ook bij deeltijdontslag er recht is op een transitievergoeding. Daarvoor gelden wel een paar voorwaarden. De vermindering van uren is:

• substantieel: 20% of meer.
• structureel: het is niet op korte termijn te verwachten dat de werknemer weer meer uren zal gaan werken.
• door omstandigheden gedwongen: het mag geen vrijwillige keuze van werkgever of werknemer zijn.

Er worden geen eisen gesteld aan de wijze waarop de vermindering van uren wordt geregeld. Dat kan zijn door het beëindigen van arbeidsovereenkomst en het sluiten van een nieuwe, door wijziging van de bestaande arbeidsovereenkomst, door een vaststellingsovereenkomst of door het inroepen van een eenzijdig wijzigingsbeding. In al deze gevallen zal een transitievergoeding verschuldigd zijn.

Gevolg van deze uitspraak van de Hoge Raad is dat een werknemer nu ook bij deeltijdontslag altijd een gedeeltelijke transitievergoeding kan opeisen.

Ons advies

• Controleer aan welke eisen u dient te voldoen als u de werktijd van een werknemer wilt verminderen.
• Ga bij deeltijdontslag na of u ook de transitievergoeding verschuldigd bent.
• Twijfelt u? Raadpleeg dan een advocaat.

Meer informatie

Wilt u meer weten over de mogelijkheden voor deeltijdontslag en over de transitievergoeding? Of wilt u dat wij een arbeidsovereenkomst voor u opstellen of wijzigen? Neem dan contact met ons op: