Heeft u het Webinar “Do’s en don’ts bij de zieke werknemer” gemist? Bekijk hier de opname!

Kunst en recht: (Achter)volgrecht

Publicatiedatum 4 mei 2017
Wanneer is het volgrecht verschuldigd? Wie kan zich beroepen op het volgrecht? Wie moet betalen? En welk bedrag moet er worden afgedragen?

volgrecht-social-media.796609

Pas enkele jaren nadat een kunstenaar zijn werk besluit te verkopen, stijgt het sterk in waarde. Dit terwijl hij hiervoor zelf maar een klein prijsje kon vangen. De Europese wetgever vond dit niet redelijk en heeft daarom het volgrecht (droit de suite) ingevoerd. Waar de kunstenaar eerst slechts profiteerde van de eerste verkoop van zijn kunstwerk, heeft hij nu op grond van het volgrecht bij iedere doorverkoop van zijn werk recht op een percentage van de verkoopprijs.

Wanneer is het volgrecht verschuldigd? Wie kan zich beroepen op het volgrecht? Wie moet betalen? En welk bedrag moet er worden afgedragen?

Wanneer?

Niet voor alle kunstwerken geldt dat bij de verkoop hiervan een deel van de verkoopprijs moet worden afgestaan aan de kunstenaar. Het volgrecht is alleen verschuldigd als aan de volgende voorwaarden is voldaan:

  • De verkoop betreft originelen van werken van grafische of beeldende kunst (zoals een beeldhouwwerk of schilderij).
  • De maker is minder dan zeventig jaar geleden overleden.
  • De verkoopprijs is minimaal € 3.000,-.
  • Bij de verkoop is een professionele kunsthandelaar (zoals een veilinghuis of kunstgalerie) betrokken als verkoper, koper of tussenpersoon.

De kunstenaar is zelf verantwoordelijk voor de inning van het volgrecht. Dat moet hij doen binnen vijf jaar nadat zijn werk is verkocht. Omdat het moeilijk is om alle kunstverkopen zelf in de gaten te houden, hebben veel kunstenaars de inning van het volgrecht in Nederland uitbesteed aan de stichting Pictoright. Kunsthandelaren en veilinghuizen zijn in principe verplicht om op verzoek van Pictoright op te geven welke volgrechtplichtige transacties zij hebben gedaan. Pictoright en de kunstenaar kunnen informatie opvragen die tot vijf jaar terug gaat.

Voor wie?

Alleen de maker van het originele kunstwerk kan aanspraak maken op het volgrecht. Hij kan dit recht niet overdragen aan iemand anders. Wanneer de kunstenaar overlijdt, gaat het recht over op zijn erfgenamen. Zeventig jaar na het overlijden eindigt het volgrecht.

Niet alle kunstenaars hebben recht op volgrecht. Alleen onderdanen van EER-landen, onderdanen van landen die ook een volgrechtregeling voor onderdanen van EER-landen hebben en kunstenaars die hun gebruikelijke woonplaats in Nederland hebben kunnen aanspraak maken op het volgrecht.

Door wie?

De bij de verkoop betrokken professionele kunsthandelaar moet altijd het volgrecht afdragen, ook als er meerdere kunsthandelaren betrokken zijn. Bij de verkoop op een veiling moet bijvoorbeeld zowel het veilinghuis als de verkopende handelaar de volledige vergoeding betalen.

Hoogte vergoeding?

De vergoeding wordt berekend als percentage van de verkoopprijs, volgens onderstaande staffel:

 Deel van de verkoopprijs (excl. BTW) Percentage volgrecht
 t/m EUR 50.000,- 4 %
 EUR 50.000,01 t/m EUR 200.000,- 3 %
 EUR 200.000,01 t/m EUR 350.000,- 1 %
 EUR 350.000,01 t/m EUR 500.000,- 0,5 %
 Meer dan EUR 500.000,- 0,25 %

De vergoeding bedraagt maximaal € 12.500,-.

Tip voor kunsthandelaren en veilinghuizen

Het is mogelijk om het volgrecht afzonderlijk door te berekenen aan de koper of verkoper of dit op te nemen in de bemiddelingskosten of courtage. Als de kunsthandelaar dit niet afspreekt, moet de kunsthandelaar het volgrecht uit eigen zak betalen.

Meer informatie

Wilt u meer weten over het volgrecht? Wilt u weten waar u nog meer rekening mee dient te houden bij de (door)verkoop van kunstwerken? Of heeft u andere vragen met betrekking tot kunst en recht? Neem dan contact op met Russell Advocaten:

    Deel op social media

    • Ambassades
    • Arbeidsrecht en ontslag

    Russell Advocaten aanbevolen door The Legal 500 2021

    20 april 2021

    Russell Advocaten is voor het 17e jaar op rij opgenomen in The Legal 500. We zijn blij met deze erkenning voor de kwaliteit van onze juridische dienstverlening door experts en cliënten. Lees wat zij over ons schrijven:

    lees verder
    • Kunst

    Nieuwe regels restitutiebeleid gelden ook voor oude zaken

    30 maart 2021

    Het Nederlandse restitutiebeleid keert terug naar de oorspronkelijke uitgangspunten en wordt terecht weer ruimhartiger. Ook kunnen oude zaken opnieuw worden voorgelegd. Wat verandert er in het beleid?

    lees verder
    • Kunst

    Voorstellen commissie-Buma onvoldoende voor bescherming Nederlands cultureel erfgoed

    3 maart 2021

    De veiling in New York van een tekening van Rubens door prinses Christina zorgde voor grote verontwaardiging en een discussie over het erfgoedbeleid in Nederland. Die resulteerde in twee adviescommissies, de commissie-Pechtold en de commissie-Buma. De laatste heeft een tussenadvies uitgebracht dat, als het wordt overgenomen, ingrijpende gevolgen kan hebben voor verzamelaars en kunsthandelaren in Nederland.

    lees verder
    • Kunst
    • Ondernemingsrecht

    Mr. Paul W.L. Russell in rechtencircuit.nl: “Zoek datgene wat bij je past”

    25 februari 2021

    Mr. Paul W.L. Russell heeft een interview gegeven aan rechtencircuit.nl over zijn ervaringen als advocaat. Waar moet een procesadvocaat op letten? Hoe zorg je als jurist dat je werk interessant en relevant blijft?

    lees verder
    • Kunst

    Nederlands restitutiebeleid doorgeslagen in bescherming Nederlands kunstbezit

    8 december 2020

    Russell Advocaten heeft in de procedures die zij voerde bij de restitutiecommissie gemerkt dat de commissie steeds meer waarde ging hechten aan het belang van de huidige eigenaar. Dit is in strijd met de Washington Principles. De Commissie evaluatie restitutiebeleid geeft ons hierin gelijk in haar rapport “Streven naar rechtvaardigheid”.

    lees verder
    • Kunst
    • Procederen, arbitrage en mediation

    Nederlandse staat kan restitutie nazi-roofkunst blokkeren door aanwijzing als beschermd cultuurgoed

    4 december 2020

    Ook als de Restitutiecommissie adviseert om roofkunst terug te geven is nog niet zeker dat het kunstwerk ook echt teruggaat naar de rechthebbenden. Het kan namelijk zijn dat het kunstwerk onvervangbaar en onmisbaar voor het Nederlands cultuurbezit is en Nederland niet uit mag.

    lees verder
    • Kunst

    13 november 2020: VKCR-event over bescherming van cultuurgoederen en de Erfgoedwet

    13 november 2020

    Op het online symposium van de Vereniging Kunst Cultuur Recht over de Erfgoedwet en de bescherming van cultuurgoederen gooide mr. Paul W.L. Russell een paar stenen in de vijver. Hoe zinvol zijn beschermingsmaatregelen om cultureel erfgoed in Nederland te houden zonder onderliggende aankoopfondsen direct ter beschikking te stellen? Is de aanwijzingsprocedure wel nodig?

    lees verder
    • Ambassades
    • Arbeidsrecht en ontslag

    Russell Advocaten leading firm in Legal 500 2020

    16 april 2020

    Russell Advocaten is voor het 16e jaar op rij opgenomen in The Legal 500. We zijn blij met deze erkenning voor de kwaliteit van onze juridische dienstverlening door experts en cliënten. Lees wat zij over ons schrijven:

    lees verder