Download nieuwsflits (PDF)

Aansprakelijkheid in de precontractuele fase
Wanneer partijen in Nederland met elkaar in onderhandeling treden om tot een overeenkomst te komen (de zogenaamde precontractuele fase), staat het hen in beginsel vrij om de onderhandelingen op elk moment, zonder verdere gevolgen, te staken. Deze vrijheid is echter niet onbegrensd. Wanneer een van de partijen de onderhandelingen afbreekt, kan voor de wederpartij schade ontstaan. Hierbij valt te denken aan gemaakte kosten, zoals reiskosten, deskundigenkosten of onderzoekskosten en gederfde winst. Deze kosten en winstderving kunnen voor vergoeding in aanmerking komen. Dit is het geval wanneer de benadeelde partij gerechtvaardigd mocht vertrouwen dat de overeenkomst tot stand zou komen, zodat de afbrekende partij de onderhandelingen niet had mogen afbreken. Van gerechtvaardigd vertrouwen in de totstandkoming van de overeenkomst kan bijvoorbeeld sprake zijn wanneer de onderhandelingen lang hebben geduurd of wanneer er op de belangrijke punten overeenstemming is bereikt en er slechts over de details nog onderhandeld dient te worden. Het is dus van belang dat partijen zich voor aanvang van de onderhandelingen realiseren dat zij er medeverantwoordelijk voor kunnen zijn dat de andere partij er gerechtvaardigd op heeft vertrouwd dat de overeenkomst tot stand zou komen.

Naast de hierboven besproken vorderingen tot vergoeding van de gemaakte kosten of de gederfde winst, kan de benadeelde partij ook vorderen dat de afbrekende partij de onderhandelingen doorzet.

Is aansprakelijkheid te voorkomen?
Afbreken van onderhandelingen heeft voor beide partijen gevolgen. De afbrekende partij dient er rekening mee te houden dat hij aansprakelijk kan zijn voor de gemaakte kosten of de gederfde winst van de benadeelde. De benadeelde partij dient er zich bewust van te zijn dat hij onder omstandigheden de gemaakte kosten of de gederfde winst op de afbrekende partij kan verhalen. Naar welke zijde de weegschaal in deze situatie zal doorslaan, is lastig te beantwoorden. De rechter heeft hierbij veel vrijheid.

Een mogelijke oplossing om onder aansprakelijkheid in de precontractuele fase uit te komen, is om te onderhandelen onder een voorbehoud. Hierbij komen partijen met elkaar overeen dat zij slechts tot een geldige overeenkomst komen, indien er aan een bepaalde voorwaarde voldaan is. Hier is bijvoorbeeld sprake van wanneer de onderhandelingspartijen hun overeenkomst afhankelijk maken van de toestemming van de Ondernemingsraad of van het feit dat er slechts een overeenkomst tot stand komt wanneer er voldoende financiering gegeven kan worden. Hoewel het onderhandelen onder een voorbehoud niet in alle situaties soulaas biedt, kan er vaak mee worden voorkomen dat de afbrekende partij de gederfde winst van de benadeelde dient te vergoeden.

Meer informatie
Treedt u binnenkort in onderhandeling of bent u reeds enige tijd in onderhandeling met een bepaalde onderhandelingspartij, dan kunnen de specialisten van Russell Advocaten u adviseren omtrent de te volgen strategie. Ook zijn wij in staat uw overeenkomst (in een vroeg stadium) te beoordelen, zodat deze op uw wensen kan worden afgestemd. Zodoende komt u niet voor onverwachte verrassingen te staan tijdens of na het onderhandelingsproces.